Rodzinne ogrody działkowe znalazły się w centrum kolejnego sporu o pieniądze. W różnych częściach Polski pojawiają się przypadki naliczania ogrodom opłat za użytkowanie wieczyste według najwyższej, 3-procentowej stawki. Działkowcy obawiają się, że jeśli taka praktyka zacznie się rozszerzać, dodatkowe koszty ostatecznie odczują użytkownicy poszczególnych działek.
Sprawa nabrała tempa w sierpniu 2026 roku. Informacje o problemie napływały między innymi z Torunia, Grudziądza, Wołomina, Wieliczki czy okolic Łodzi. Pod koniec sierpnia pojawił się kolejny konkretny przypadek – tym razem z Wielkopolski.
Ponad 21 tys. zł opłaty dla jednego ROD
Spis treści
ROD „Nad Wartą” w Luboniu został objęty roczną opłatą za użytkowanie wieczyste wynoszącą 21 072,94 zł. Zastosowano stawkę odpowiadającą 3 proc. wartości nieruchomości.
Co ważne, nie jest to rachunek wystawiony pojedynczemu działkowcowi, lecz opłata dotycząca nieruchomości zajmowanej przez cały ogród. Problem polega jednak na tym, że ROD sam nie prowadzi działalności nastawionej na generowanie zysku. Jeżeli pojawiają się nowe koszty funkcjonowania ogrodu, ostatecznie mogą one znaleźć odzwierciedlenie w obciążeniach ponoszonych przez działkowców.
Właśnie tego najbardziej obawiają się użytkownicy ROD.
W Toruniu działkowcy rozpoczęli protest i zbieranie podpisów pod petycją. W lokalnej debacie pojawiają się wyliczenia mówiące o wzroście kosztów nawet o około 1200 zł rocznie. W skali kraju skutki mogą być jednak bardzo różne, ponieważ opłata zależy przede wszystkim od wartości konkretnego gruntu i sytuacji prawnej danego ogrodu.
Dlaczego ROD może dostać stawkę 3 proc.?
Problem kryje się w przepisach dotyczących użytkowania wieczystego.
Wysokość rocznej opłaty zależy od celu, na jaki nieruchomość została oddana. Przepisy przewidują preferencyjne stawki między innymi dla określonej działalności niezarobkowej, celów mieszkaniowych czy publicznych.
Dla „pozostałych nieruchomości gruntowych” stawka wynosi natomiast 3 proc. wartości gruntu.
I tutaj pojawia się problem rodzinnych ogrodów działkowych. Nie mają one w przepisach własnej, jednoznacznie przypisanej preferencyjnej stawki. W efekcie w określonych przypadkach grunt zajmowany przez ROD może zostać zakwalifikowany właśnie do kategorii objętej 3-procentową opłatą.
Dla ogrodu zajmującego drogi grunt w dużym mieście różnica pomiędzy symboliczną lub zerową dotychczas opłatą a 3 proc. wartości nieruchomości może oznaczać ogromny wzrost kosztów.
Sprawa trafiła już do rządu i Sejmu
Problem nie ogranicza się już do protestów samych działkowców.
27 lipca 2026 roku do ministra finansów i gospodarki wpłynęła interpelacja poselska dotycząca właśnie opłat za użytkowanie wieczyste ROD. Wskazano w niej, że około 650 tys. rodzin korzysta z ogrodów położonych na gruntach oddanych w użytkowanie wieczyste.
Odpowiedź resortu wpłynęła 18 sierpnia.
Stanowisko rządu jest na razie znacznie spokojniejsze niż alarmy środowiska działkowców. Ministerstwo wskazuje, że przypadki zastosowania najwyższej stawki 3 proc. są obecnie nieliczne, a większość ogrodów znajdujących się na gruntach w użytkowaniu wieczystym nie ponosi takich opłat.
To jednak nie kończy sporu.
Działkowcy chcą zmiany prawa
Polski Związek Działkowców zabiega o ustawowe rozwiązanie problemu i proponuje, aby dla terenów ROD wprowadzono specjalną, bardzo niską stawkę – maksymalnie 0,1 proc. wartości gruntu.
Argument jest prosty: rodzinne ogrody działkowe nie są terenami przeznaczonymi do działalności komercyjnej, dlatego – zdaniem działkowców – nie powinny trafiać do tej samej kategorii opłat co „pozostałe nieruchomości” objęte stawką 3 proc.
Resort zwraca jednak uwagę na inny problem. Gdyby wszystkie ROD automatycznie objąć ustawową opłatą, część ogrodów, które obecnie nie płacą za użytkowanie wieczyste w ogóle, mogłaby znaleźć się w gorszej sytuacji.
Dlatego kluczowe będzie nie tylko obniżenie samej stawki, ale takie skonstruowanie przepisów, aby nie obciążyć przy okazji ogrodów, które dziś korzystają z gruntów bez podobnych kosztów.
Czy każdy właściciel działki ROD musi szykować się na podwyżkę?
Nie. Na początku września 2026 roku nie ma jednej ogólnopolskiej podwyżki obejmującej wszystkie ROD.
Problem polega na czymś innym: obowiązujące przepisy pozwalają na sytuacje, w których ogród znajdujący się na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste zostanie objęty stawką 3 proc. wartości nieruchomości.
Takie przypadki już się pojawiają, a działkowcy domagają się zmiany prawa, zanim podobne decyzje zaczną podejmować kolejne samorządy i organy reprezentujące właścicieli gruntów.
Najbliższe miesiące pokażą więc, czy pozostanie to problemem pojedynczych ROD, czy ustawodawca zdecyduje się stworzyć dla rodzinnych ogrodów działkowych odrębne zasady.
Przeczytaj także:
Działka ROD za 200–300 tys. zł? Ceny ogródków działkowych w Polsce zaskakują w 2026 roku
Dołącz do nas na Facebook-u.
