Sierpień to moment, w którym pomidory dojrzewają niemal jednocześnie. Jeszcze kilka dni wcześniej na krzakach dominowały zielone owoce, a teraz na kuchennym blacie piętrzą się czerwone, żółte, malinowe i pomarańczowe odmiany. Wtedy pojawia się najważniejsze pytanie: co zrobić z pomidorów, gdy jest ich zdecydowanie więcej, niż jesteśmy w stanie zjeść na kanapkach?
Na szczęście pomidor jest jednym z najbardziej uniwersalnych warzyw wykorzystywanych w kuchni. Można go piec, gotować, dusić, blendować, suszyć, marynować i podawać na surowo. Dobrze komponuje się z ziołami, czosnkiem, cebulą, serem, pieczywem, makaronem, jajkami oraz innymi warzywami.
W tym zestawieniu znajduje się 10 prostych i ciekawych przepisów z pomidorów, które pozwolą wykorzystać zarówno najładniejsze owoce prosto z krzaka, jak i te miękkie, lekko popękane lub zbyt dojrzałe. Każdy przepis można przygotować bez skomplikowanego sprzętu i bez wielogodzinnego stania przy kuchence.
Przecier pomidorowy krok po kroku – z własnych pomidorów
Jakie pomidory najlepiej wykorzystać?
Spis treści
Do sałatek, kanapek i przystawek najlepiej wybierać pomidory jędrne, aromatyczne i nieuszkodzone. Odmiany malinowe, bawole serce oraz duże pomidory mięsiste są soczyste i świetnie smakują na surowo.
Do sosów, zup oraz pieczenia można wykorzystać również owoce bardzo dojrzałe, miękkie i lekko popękane. Trzeba jednak dokładnie wyciąć wszystkie uszkodzone fragmenty.
Pomidory spleśniałe, fermentujące, pokryte rozległymi plamami lub wydzielające nieprzyjemny zapach nie nadają się do przetwarzania. Usunięcie widocznej pleśni z miękkiego owocu nie sprawia, że jego pozostała część staje się bezpieczna.
Marynowane pomidory w 5 minut zamiast mizerii. Najlepszy dodatek do obiadu
Sałatka z zielonych pomidorów na zimę – przepis krok po kroku
1. Pieczony sos pomidorowy bez stania przy garnku
Klasyczny sos pomidorowy zwykle wymaga długiego gotowania i częstego mieszania. Znacznie prostszym rozwiązaniem jest upieczenie wszystkich składników na jednej blasze. Pomidory nabierają wtedy intensywnego smaku, a ich naturalna słodycz staje się bardziej wyczuwalna.
Składniki
- 2 kg dojrzałych pomidorów,
- 2 średnie cebule,
- 6 ząbków czosnku,
- 3 łyżki oliwy lub oleju,
- 1 płaska łyżeczka soli,
- pół łyżeczki pieprzu,
- 1 łyżeczka suszonego oregano,
- garść świeżej bazylii,
- opcjonalnie pół łyżeczki cukru.
Przygotowanie
Pomidory pokrój na mniejsze części i ułóż na dużej blasze. Dodaj cebulę pokrojoną w ćwiartki oraz obrane ząbki czosnku. Całość polej oliwą, posyp solą, pieprzem i oregano.
Warzywa piecz przez około 45–55 minut w temperaturze 190°C, aż pomidory zmiękną, a ich brzegi lekko się przypieką.
Po upieczeniu przełóż wszystko do garnka lub wysokiego naczynia. Dodaj świeżą bazylię i dokładnie zblenduj. Jeżeli sos jest zbyt rzadki, gotuj go jeszcze przez kilka minut bez przykrycia.
Taki sos można wykorzystać do makaronu, pizzy, zapiekanek, pulpetów oraz warzyw. Po ostudzeniu można przechowywać go w lodówce przez kilka dni albo zamrozić w mniejszych porcjach.
2. Pomidory zapiekane z chrupiącą kruszonką
To prosty sposób na podanie pomidorów jako samodzielnej kolacji lub dodatku do mięsa, ryby albo pieczonych ziemniaków. Chrupiąca warstwa z bułki tartej, czosnku i ziół kontrastuje z miękkim, soczystym wnętrzem pomidora.
Składniki
- 6 średnich pomidorów,
- 5 łyżek bułki tartej,
- 2 ząbki czosnku,
- 3 łyżki startego twardego sera,
- 2 łyżki oliwy,
- 1 łyżka posiekanej natki pietruszki,
- pół łyżeczki oregano,
- sól i pieprz.
Przygotowanie
Pomidory przekrój na połówki i ułóż przecięciem do góry w naczyniu żaroodpornym. Lekko oprósz je solą.
W miseczce połącz bułkę tartą, drobno posiekany czosnek, ser, natkę, oregano, pieprz i oliwę. Powstałą kruszonkę rozłóż na pomidorach.
Piecz przez około 20–25 minut w temperaturze 200°C. Wierzch powinien być złocisty, a pomidory miękkie, ale nadal zachowujące kształt.
Najlepiej podawać je od razu po upieczeniu, choć dobrze smakują również po lekkim przestudzeniu.
3. Błyskawiczna sałatka z pomidorów w kwaśnej marynacie
Gdy pomidory są świeże i aromatyczne, nie wymagają wielu dodatków. Wystarczy krótka marynata, która podkreśli ich smak i sprawi, że powstanie szybki dodatek do obiadu, grilla lub świeżego pieczywa.
Składniki
- 5 dużych pomidorów,
- 1 mała czerwona cebula,
- 2 łyżki posiekanego koperku,
- 1 łyżka posiekanej natki pietruszki,
- 2 łyżki oleju lub oliwy,
- 1 łyżka soku z cytryny,
- 2 łyżeczki octu jabłkowego,
- pół łyżeczki miodu,
- sól i świeżo mielony pieprz.
Przygotowanie
Pomidory pokrój w grubsze plastry lub półplasterki. Cebulę pokrój bardzo cienko.
W niewielkim naczyniu wymieszaj olej, sok z cytryny, ocet, miód, sól i pieprz. Polej pomidory marynatą, dodaj cebulę, koperek oraz natkę.
Sałatkę delikatnie wymieszaj i odstaw na 10–15 minut. W tym czasie pomidory puszczą sok, który połączy się z marynatą.
Nie warto przygotowywać tej sałatki wiele godzin wcześniej, ponieważ pomidory z czasem staną się zbyt miękkie. Najlepsza jest świeża, podana niedługo po wymieszaniu.
4. Kremowa zupa z pieczonych pomidorów i papryki
Zupa pomidorowa nie musi smakować jak tradycyjny obiad z przecieru. Upieczenie pomidorów razem z papryką nadaje jej głębszy, lekko słodki smak.
Składniki
- 1,5 kg pomidorów,
- 2 czerwone papryki,
- 1 cebula,
- 4 ząbki czosnku,
- 2 łyżki oliwy,
- około 500 ml bulionu warzywnego,
- pół łyżeczki słodkiej papryki,
- szczypta ostrej papryki,
- sól i pieprz,
- kilka listków bazylii,
- opcjonalnie 2 łyżki śmietanki.
Przygotowanie
Pomidory pokrój na ćwiartki, paprykę oczyść i podziel na większe kawałki. Warzywa ułóż na blasze razem z cebulą i czosnkiem. Polej oliwą i piecz przez około 40 minut w temperaturze 200°C.
Upieczone warzywa przełóż do garnka, wlej część bulionu i zblenduj. Dodawaj kolejne porcje bulionu do uzyskania odpowiedniej konsystencji.
Zupę dopraw słodką i ostrą papryką, solą oraz pieprzem. Na końcu dodaj bazylię. Można ją podawać z grzankami, pestkami dyni, mozzarellą lub łyżką śmietanki.
Zupa dobrze znosi mrożenie, dlatego warto od razu przygotować większą porcję.
5. Pomidory faszerowane ryżem, serem i ziołami
Duże, mięsiste pomidory można wykorzystać jako naturalne naczynia do zapiekania. To efektowne danie wygląda na bardziej pracochłonne, niż jest w rzeczywistości.
Składniki
- 6 dużych, jędrnych pomidorów,
- 150 g ugotowanego ryżu,
- 100 g sera feta lub sera sałatkowego,
- 1 mała cebula,
- 1 ząbek czosnku,
- 2 łyżki posiekanej natki,
- 1 łyżka oliwy,
- pół łyżeczki oregano,
- pieprz,
- niewielka ilość soli.
Przygotowanie
Odetnij górną część każdego pomidora i ostrożnie wydrąż środek. Miąższu nie wyrzucaj — można dodać go do farszu albo wykorzystać do sosu.
Cebulę drobno posiekaj i podsmaż na oliwie. Dodaj czosnek oraz część pomidorowego miąższu. Smaż kilka minut, aż nadmiar płynu odparuje.
Połącz zawartość patelni z ugotowanym ryżem, pokruszonym serem, natką, oregano i pieprzem. Farszem napełnij pomidory.
Piecz przez około 25–30 minut w temperaturze 190°C.
Pomidory faszerowane można podawać na ciepło lub po przestudzeniu. Są dobrym pomysłem na lekki obiad, kolację albo danie przygotowane z wyprzedzeniem.
6. Domowa bruschetta z pomidorami i czosnkiem
Bruschetta to jeden z najprostszych sposobów wykorzystania kilku dojrzałych pomidorów. Najważniejsze są dobre pieczywo, świeże składniki i przygotowanie dodatku bezpośrednio przed podaniem.
Składniki
- 4 dojrzałe pomidory,
- 1 bagietka lub kilka kromek chleba,
- 2 ząbki czosnku,
- garść świeżej bazylii,
- 2 łyżki oliwy,
- 1 łyżeczka soku z cytryny,
- sól i pieprz.
Przygotowanie
Pomidory pokrój w drobną kostkę. Jeżeli są bardzo wodniste, część soku można odlać.
Dodaj posiekaną bazylię, oliwę, sok z cytryny, sól i pieprz. Wszystko delikatnie wymieszaj.
Pieczywo pokrój na kromki i podpiecz w piekarniku, na patelni grillowej albo w opiekaczu. Ciepłe kromki natrzyj przekrojonym ząbkiem czosnku.
Na każdej grzance rozłóż porcję pomidorów. Bruschettę podawaj od razu, zanim pieczywo nasiąknie sokiem.
Dla urozmaicenia można dodać mozzarellę, pokruszony ser, kapary albo cienko pokrojoną cebulę.
7. Szakszuka z pomidorów prosto z ogrodu
Szakszuka to szybkie danie przygotowywane na jednej patelni. Świetnie sprawdza się na śniadanie, kolację lub prosty obiad.
Składniki
- 700 g dojrzałych pomidorów,
- 4 jajka,
- 1 cebula,
- 1 czerwona papryka,
- 2 ząbki czosnku,
- 1 łyżka oleju,
- pół łyżeczki słodkiej papryki,
- ćwierć łyżeczki kminu rzymskiego,
- szczypta ostrej papryki,
- sól i pieprz,
- natka pietruszki lub kolendra.
Przygotowanie
Cebulę i paprykę pokrój w kostkę. Podsmaż je na oleju, aż lekko zmiękną. Dodaj czosnek oraz przyprawy.
Pomidory pokrój i przełóż na patelnię. Duś bez przykrycia przez około 15–20 minut, aż część płynu odparuje, a sos zgęstnieje.
W sosie wykonaj cztery zagłębienia i wbij do nich jajka. Patelnię przykryj i gotuj kilka minut, aż białka się zetną, a żółtka pozostaną miękkie.
Przed podaniem posyp danie natką lub kolendrą. Najlepiej smakuje z pieczywem, które można zanurzać w pomidorowym sosie.
8. Makaron z pomidorami, czosnkiem i chrupiącą bułką tartą
To danie sprawdzi się wtedy, gdy trzeba szybko przygotować obiad z produktów, które zwykle znajdują się w kuchni. Chrupiąca bułka tarta zastępuje ser i dodaje potrawie ciekawej struktury.
Składniki
- 400 g makaronu,
- 700 g pomidorów,
- 4 ząbki czosnku,
- 4 łyżki oliwy,
- 5 łyżek bułki tartej,
- garść bazylii lub natki,
- pół łyżeczki płatków chili,
- sól i pieprz.
Przygotowanie
Makaron ugotuj al dente. Zachowaj około pół szklanki wody z gotowania.
Na suchej patelni podpraż bułkę tartą, aż stanie się złocista. Przełóż ją do miseczki.
Na tej samej patelni rozgrzej oliwę. Dodaj posiekany czosnek i chili, a po chwili pokrojone pomidory. Duś przez około 10 minut.
Dodaj ugotowany makaron oraz odrobinę wody z gotowania. Całość dokładnie wymieszaj i dopraw. Przed podaniem posyp prażoną bułką tartą oraz świeżymi ziołami.
To jeden z najlepszych sposobów na wykorzystanie pomidorów bardzo dojrzałych, które są już zbyt miękkie do krojenia na kanapki.
9. Pomidorowe smarowidło z pieczonym czosnkiem
Gęsta pasta z pomidorów może zastąpić gotowe sosy do kanapek. Pasuje również do grzanek, tortilli, pieczonych warzyw oraz deski serów.
Składniki
- 1 kg mięsistych pomidorów,
- 1 mała główka czosnku,
- 1 cebula,
- 2 łyżki oliwy,
- 1 łyżeczka octu balsamicznego lub jabłkowego,
- pół łyżeczki wędzonej papryki,
- sól i pieprz,
- opcjonalnie szczypta chili.
Przygotowanie
Pomidory przekrój na połówki. Cebulę podziel na ćwiartki, a z główki czosnku odetnij samą górę.
Warzywa ułóż na blasze, polej oliwą i piecz około 45 minut w temperaturze 190°C.
Po upieczeniu wyciśnij miękki czosnek z łupin. Wszystkie składniki przełóż do garnka i zblenduj. Dodaj ocet oraz przyprawy.
Masę gotuj na niewielkim ogniu, aż wyraźnie zgęstnieje. Podczas gotowania trzeba ją mieszać, szczególnie pod koniec.
Gotowe smarowidło ostudź i przełóż do czystego pojemnika. Przechowuj w lodówce i zużyj w ciągu kilku dni.
10. Wytrawne pomidory marynowane na szybko
To nie są przetwory przeznaczone do wielomiesięcznego przechowywania, lecz szybka lodówkowa przekąska. Pomidory po kilku godzinach przechodzą smakiem czosnku, ziół i lekko kwaśnej zalewy.
Składniki
- 700 g małych, jędrnych pomidorów,
- 1 mała cebula,
- 2 ząbki czosnku,
- kilka gałązek koperku,
- kilka listków bazylii,
- 150 ml wody,
- 60 ml octu jabłkowego,
- 1 łyżka cukru,
- 1 płaska łyżeczka soli,
- pół łyżeczki ziaren pieprzu,
- 1 łyżka oliwy.
Przygotowanie
Pomidory przekrój na połówki lub ćwiartki. Cebulę pokrój w cienkie piórka, a czosnek w plasterki.
Wodę połącz z octem, cukrem i solą. Mieszaj, aż składniki się rozpuszczą. Zalewa nie musi być gorąca.
Pomidory ułóż w zamykanym pojemniku razem z cebulą, czosnkiem, ziołami i ziarnami pieprzu. Zalej przygotowaną marynatą i dodaj oliwę.
Pojemnik wstaw do lodówki na co najmniej 4–6 godzin. Pomidory najlepiej smakują następnego dnia.
Jest to produkt lodówkowy, a nie trwała konserwa. Należy przechowywać go w niskiej temperaturze i zjeść w ciągu kilku dni.
Co zrobić z bardzo dojrzałych i miękkich pomidorów?
Miękkie pomidory nie muszą od razu trafiać do kosza. Jeżeli są zdrowe i nie mają oznak pleśni, fermentacji ani gnicia, doskonale nadają się do dań, w których zostaną rozdrobnione.
Najlepiej wykorzystać je do:
- sosu pomidorowego,
- zupy krem,
- szakszuki,
- leczo,
- makaronu,
- warzywnego gulaszu,
- domowego ketchupu,
- pasty kanapkowej,
- pieczonej salsy,
- zamrożonego przecieru.
Przed użyciem należy dokładnie umyć owoce, wyciąć szypułki oraz wszystkie popękane i uszkodzone miejsca.
Czy świeże pomidory można zamrozić?
Pomidory można mrozić, ale po rozmrożeniu nie będą już jędrne. Niska temperatura uszkadza ich strukturę, dlatego nie nadają się później do sałatek ani kanapek.
Świetnie sprawdzą się natomiast w:
- sosach,
- zupach,
- gulaszach,
- leczo,
- daniach jednogarnkowych.
Pomidory można zamrozić w całości, pokrojone albo w formie gotowego przecieru. Najwygodniej podzielić je na porcje odpowiadające jednemu daniu.
Skórka z rozmrożonego pomidora zwykle schodzi bardzo łatwo, dlatego nie zawsze trzeba usuwać ją przed zamrożeniem.
Jak przechowywać świeże pomidory?
Pomidory, które nie są jeszcze całkowicie dojrzałe, najlepiej pozostawić w temperaturze pokojowej. Nie trzeba układać ich na nasłonecznionym parapecie. Wystarczy suche, przewiewne miejsce.
Dojrzałe owoce warto zjadać na bieżąco. Jeżeli są bardzo miękkie i nie zostaną wykorzystane tego samego dnia, można włożyć je do lodówki, aby spowolnić dalsze dojrzewanie. Przed jedzeniem dobrze jest wyjąć je nieco wcześniej, ponieważ w temperaturze pokojowej ich aromat staje się bardziej wyczuwalny.
Pomidory najlepiej układać w jednej warstwie. Owoce leżące jeden na drugim łatwiej się zgniatają, pękają i zaczynają psuć.
Co zrobić z pomidorów? W sierpniu możliwości jest naprawdę wiele
Nadmiar pomidorów nie musi oznaczać codziennego gotowania tego samego sosu. Jednego dnia można przygotować prostą sałatkę, kolejnego upiec pomidory z ziołową kruszonką, a z najbardziej dojrzałych owoców ugotować zupę lub szakszukę.
Najlepiej podzielić zbiory na trzy grupy. Najładniejsze i najbardziej jędrne pomidory przeznaczamy do jedzenia na surowo, miękkie wykorzystujemy do gotowania, natomiast nadmiar przerabiamy lub zamrażamy.
Dzięki temu nic się nie marnuje, a sierpniowe pomidory mogą pojawiać się na stole w zupełnie różnych postaciach.
Najważniejsze jest jednak to, aby nie odkładać przetwarzania zbyt długo. Dojrzały pomidor potrafi zmienić się z idealnego w przejrzały w ciągu zaledwie kilku gorących dni. Im szybciej wykorzystamy plony, tym lepszy będzie ich smak i jakość.
Marynowane pomidorki koktajlowe – nie tylko do obiadu
Magiczna sałatka z pomidorów – hit lata w 15 minut (bez pieczenia)
Zajrzyj również na nasz kanał YouTube.
